Skip to content 
Data aktualizacji: 29.09.2026
Strefy kolizyjne żurawi trzeba zaplanować jeszcze przed montażem urządzeń. Należy uwzględnić zasięg wysięgników, różnice wysokości, tory ruchu ładunków oraz strefy zabronione. Ponadto samo ustawienie jednego żurawia wyżej od drugiego nie wystarcza. Potrzebny jest projekt organizacji pracy, jasne procedury i sprawna komunikacja operatorów.
Przy inwestycjach miejskich dwa żurawie wieżowe mogą przecinać swoje strefy pracy. Dlatego analizuje się nie tylko wysięgniki, lecz także przeciwwysięgniki, haki, zawiesia i transportowane ładunki.
Jakie różnice wysokościowe są wymagane przy pracy dwóch żurawi w zachodzących strefach?
Różnica wysokości musi zapewniać bezpieczne minięcie się elementów obu żurawi. Nie istnieje jednak jedna uniwersalna wartość 2–3 m dla każdej konfiguracji.
Przede wszystkim trzeba sprawdzić:
- wysokość pod hakiem obu urządzeń,
- poziom wysięgnika i przeciwwysięgnika,
- najniższe położenie haka wyższego żurawia,
- maksymalną wysokość ładunku niższego żurawia,
- długość zawiesi,
- możliwe ugięcia konstrukcji i lin.
Następnie na tej podstawie wyznacza się wymaganą separację pionową. W praktyce zapas musi uwzględniać nie tylko sam hak, ale również ładunek i zawiesie.
Dlatego przy usługach takich jak wynajem żurawi Kraków czy żurawie wieżowe Kraków wysokość obu maszyn powinna wynikać z geometrii konkretnej budowy.
Jak działają automatyczne systemy antykolizyjne (ACPS) w żurawiach wieżowych?
System antykolizyjny stale analizuje położenie żurawi i ogranicza ruch przed wejściem w strefę zagrożenia.
Sterownik otrzymuje dane dotyczące m.in.:
- kąta obrotu,
- promienia pracy,
- położenia wodzaka,
- wysokości haka,
- zaprogramowanych stref zabronionych.
Na tej podstawie system może najpierw ostrzec operatora. Następnie może ograniczyć lub zatrzymać określony ruch.
W efekcie sterownik PLC może zablokować obrót, wodzenie lub podnoszenie przed wejściem do strefy kolizyjnej.
Ponadto można zaprogramować tzw. no-fly zones. Są to obszary, nad którymi hak lub ładunek nie powinny się znaleźć.
Dotyczy to m.in.:
- sąsiednich budynków,
- dróg,
- ciągów pieszych,
- stref składowania,
- obiektów pozostających w użytkowaniu.
Jednak system elektroniczny nie zastępuje operatora ani procedur BHP. Jest tylko dodatkową warstwą zabezpieczenia.
Jakie zasady organizacji pracy na budowie chronią przed kolizją żurawi?
Najważniejsze są jednoznaczne zasady pierwszeństwa, komunikacja radiowa i zapisanie procedur w dokumentacji budowy.
Przed rozpoczęciem pracy należy:
- nanieść zasięgi obu żurawi na plan,
- wyznaczyć strefę wspólną,
- określić strefy zabronione,
- ustalić priorytety ruchu,
- przyjąć jeden kanał komunikacji radiowej,
- opisać procedurę awaryjnego zatrzymania,
- uwzględnić zasady w IBWR i instrukcjach stanowiskowych.
Co ważne, w strefie nakładania operatorzy nie powinni działać według zasady „kto pierwszy”. Zamiast tego pierwszeństwo musi wynikać z wcześniej ustalonej organizacji pracy.
Ponadto komunikaty radiowe powinny być krótkie i jednoznaczne. Jeżeli operator nie ma pewności, czy strefa jest wolna, operację należy przerwać.
Przy planowaniu Wynajmu żurawi wieżowych trzeba więc analizować cały układ maszyn. Z kolei każda maszyna rozpatrywana oddzielnie nie daje pełnego obrazu ryzyka.
Podobne zasady dotyczą inwestycji, gdzie realizowany jest Wynajem żurawi wieżowych w Poznaniu.
Co zrobić w razie awarii jednego z żurawi w strefie kolizyjnej?
Po awarii należy natychmiast wstrzymać ruch drugiego żurawia w strefie wspólnej.
Przede wszystkim trzeba ustalić położenie uszkodzonej maszyny. Następnie zabezpiecza się strefę pod ładunkiem i sprawdza pozycję haka oraz wysięgnika.
W praktyce procedura powinna obejmować:
- zatrzymanie drugiego żurawia,
- zabezpieczenie strefy pod ładunkiem,
- kontakt z operatorem,
- ocenę położenia haka i wysięgnika,
- wyłączenie strefy wspólnej z użytkowania,
- uruchomienie procedury awaryjnej.
Dopiero po usunięciu zagrożenia można wznowić pracę.
Dlatego kompleksowy Wynajem i sprzedaż – TRINAC Polska warto planować razem z analizą wysokości, zasięgów i organizacji transportu pionowego.
FAQ – strefy kolizyjne dwóch żurawi
Który żuraw ma pierwszeństwo w strefie nachodzenia?
Pierwszeństwo powinno wynikać z wcześniej ustalonej procedury. Nie powinno zależeć wyłącznie od tego, który żuraw jest wyższy.
Czy system antykolizyjny jest zawsze wymagany przez UDT?
Nie. Nie ma ogólnej zasady, że każdy układ dwóch żurawi musi mieć elektroniczny system antykolizyjny. Jednak przy trudnych konfiguracjach taki system może być jednym z kluczowych środków ograniczających ryzyko.
Co zrobić przy awarii zasilania jednego z żurawi?
Należy zatrzymać drugi żuraw przed wejściem do strefy wspólnej. Następnie trzeba zabezpieczyć obszar i ustalić bezpieczne położenie uszkodzonej maszyny.
Źródła
- Urząd Dozoru Technicznego – UDT – zasady bezpiecznej eksploatacji urządzeń transportu bliskiego.
- Rozporządzenie w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych – wymagania dotyczące organizacji bezpiecznych stref pracy.
- Główny Urząd Nadzoru Budowlanego – GUNB – materiały dotyczące bezpieczeństwa procesu budowlanego.
